Ավելորդը

Կարդա՛ Դ․ Դեմիրճյանի ,,Ավելորդը,, պատմվածքը։

1. Դո՛ւրս գրիր անհասկանալի բառերը և բացատրի՛ր։
ֆուրղուն – մեծ սայլ
խզակ – փոքր սահնակ
բաշլըղ – գլխարկ
գյուգյում – ջրի աման
մինդար – փափուկ նստատեղ
մութաքա – երկար բարձ

2. Բնութագրի՛ր Հաճի աղային։
Նա փորձված, խելացի և կարգապահ մարդ էր։ Նա սիրում էր իր տունը և ընտանիքը, բայց վտանգի պահին դառնում էր դաժան և ինքնասեր։

3. Ներկայացրո՛ւ քո վերաբերմունքը Հաճի աղայի արարքի վերաբերյալ։
Ես չեմ արդարացնում նրան, որովհետև նա թողեց անօգնական մարդուն նա վախեցած էր, բայց իմ կարծիքով նա պետք է օգներ։

4. Մեկնաբանի՛ր ստեղծագործության ավարտը։
Վերջում Հաճի աղան և հասկանում իր մեղավորությունը, որ թողելե է իր քրոջը։ Նա փորձում է ուղղել իր մեղքը, բայց արդեն ուշ է։ Սա ցույց է տալիս, որ սխալը կարելի է հասկանալ, բայց ոչ միշտ է կարելի ուղղել։

5. Ինչո՞ւ է ստեղծագործությունը կոչվում ,,Ավելորդը,, ։
Որովետև քրոջը համարեցին ավելորդ և թողեցին։

6. Ո՞րն է ստեղծագործության գաղափարը, ի՞նչ է ուզում ասել հեղինակը։
Հեղինակը ուզում է ասել, որ մարդը պետք է մարդ բոլոր իրավիճակներում, և ոչ մեկնել ավելորդ չէ։

Essay

Write down an essay on the topic: If you could change one important thing in your country, what would you change? Use reasons and specific examples to support your answers.

If I could change one important thing in my country. I would improve the education system. Education is very important because it helps people build a good future life and develop the country.

First is that the schools should teach more practical knowledge. For example, technology,and how to manage money properly financial literacy. These skills will help students prepare for future jobs and real life.

Also, school conditions should be better because If schools have better conditions, students probably will learn better.

And in end teachers should also receive more support because they play a big role in students education.

I hope that improving education will help our country develop and have a better future.

Քելե, լաո

Ընթերցե՛ք Ս․ Կապուտիկյանի ,,Քելե, լաո,, բանաստեղծությունը։

Գիշեր-ցերեկ նույն երգն է իմ ունկերում,

Ձայնի տեղակ ծուխ է ելնում այդ երգից,

Ու ծխի մեջ կսկծում է մի ծերուկ

«Քելե լաո, քելե էրթանք մըր էրգիր»..

Արնոտել է ոտքը ճամփից քարքարոտ,

Մանգաղն ուսած, գաղթի մախաղը մեջքին,

Դեռ քայլում է սարով, ձորով, աշխարհով

«Քելե լաո, քելե էրթանք մըր էրգիր»…

Աչքերի մեջ համառ մի ուխտ ու հարցում,

Ու մի զարմանք, խեղճ մի զարմանք անմեկին

Հարցնում է իրեն, բախտին, Աստծուն

«Իմա՞լ կեղնի, իմա՞լ չերթանք մըր էրգիր»…

Իր ի՞նչ գործն է` թե կա սահման ու կա վեճ

Իր ի՞նչ գործն է` թե կան ռումբեր ու հրթիռ

Հողի, հոգու միամիտ կանչն է իր մեջ

«Իմա՞լ կեղնի, իմա՞լ չերթանք մըր էրգիր»…

Իմա՞լ կեղնի..

Ինքը` այստեղ, հողն` այնտեղ

Արտը կծղել, սպասում է իր ձեռքին..

Ինչպե՞ս թողնենք տունն ու ջաղացը անտեր

«Իմա՞լ կեղնի, իմա՞լ չերթանք մըր էրգիր»…

Ինչպե՞ս խեղդենք խև խռովքը Սասնա տան,

Ինչպե՞ս մարենք այսքան կարոտ, վառք ու կիրք,

Այսքան երազ ինչպե՞ս թաղենք գետնի տակ,

«Իմա՞լ կեղնի, իմա՞լ չերթանք մըր էրգիր»..

Թե աշխարհում արդարություն կա վերուստ,

Ու թե դաշն են Աստված, երկիր ու երկինք,

Պիտի փլվի ամեն պատնեշ, ամեն սուտ,

Պիտի էրթանք, պիտի էրթանք մեր էրգիր…

1. Բացատրի՛ր բառերը՝
ունկ-ականջ
կսկծալ-ափսոսալ
մախաղ-պարկ
ուխտ-խոստում
անմեկին-անբաժան
խև-խենթ
խռովք-խուճապ

2. Բացատրի՛ր իմալ, քելե բարբառային բառերը։

Իմալ-երբ

Քելե-արի

3. Ի՞նչ նկատի ունի ,,մեր երկիր,, ասելով։ Ո՞րն է մեր երկիրը։

Մեր երկիր ասելով նկատի ունի հայրենիքը Հայաստանը, այնտեղ որտեղից մարդիկ գնացել են և ցանկանում են վերադառնալ։

4. Քո կարծիքով ՝ ինչի մասին է բանաստեղծությունը։
Այս բանաստեղծությունը պատմում է մարդկանց մասին ովքեր գնացել են իրենց երկրից բայց ուզում են վերադառնալ ։

5. Նկարագրի՛ր քո երկիրը 5 բառով, բնութագրի՛ր քո երկիրը 5 բառով։

գեղեցիկ, լեռնային, փոքր, արևոտ,մշակութային

Հին, հյուրընկալ, պատմական, հպարտ, հայրենասեր։

6. Ինչպե՞ս կներկայացնես քո երկիրը օտարերկրացիներին։

Ես իմ երկիրը կներկայացնեմ որպես հին պատմություն ունեցող գեղեցիկ և բնությունով լի երկիր։ Հայաստանը հայտնի է իր լեռներով, մշակույթով, եկեղեցիներով և հյուրընկալ մարդկանցով։ Հայաստանը փոքր է, բայց հարուստ է պատմությամբ և հետաքրքիր վայրերով։

Շիրակի մարզ

Սովորել՝ դաս 56 Շիրակի մարզը, էջ 155-157 պատմել, պատասխանել բլոգում ստորև գրված հարցերին․

ՀԱՐՑԵՐ ԵՎ ԱՌԱՋԱԴՐԱՆՔՆԵՐ

  1. Բնութագրե՛ք Շիրակի մարզի աշխարհագրական դիրքը։
    Շիրակի մարզը գտնվում է Հայաստանի հյուսիս-արևմտյան մասում։ Նրա վարչական կենտրոնը Գյումրի քաղաքն է։ Մարզի տարածքով անցնում են կարևոր ավտոմոբիլային ճանապարհներ և երկաթուղի, որոնք Հայաստանը կապում են Վրաստանի հետ։

2.Վերլուծե՛ք Շիրակի մարզի բնառեսուրսային ներուժը։
Շիրակի մարզը հարուստ է տարբեր օգտակար հանածոներով՝ տուֆով, պեմզայով, բազալտով, հրաբխային խարամով և կրաքարով։ Մարզի գլխավոր գետը Ախուրյանն է, իսկ կարևոր ջրային տարածքներից մեկը Արփի լիճն է։

3.Առանձնացրե՛ք Շիրակի մարզի քաղաքները և հայտնի գյուղերը։
Քաղաքներն են Գյումրին, Արթիկը և Մարալիկը։Գյուղերից Ախուրյանը, Ազատանը, Սառնաղբյուրը և այլն։

4.Արդյունաբերության մեջ ի՞նչ ճյուղեր են գերակշռում։
Մարզում առավել զարգացած են սննդի և խմիչքների արտադրությունը։

5.Գյուղատնտեսության մեջ ի՞նչ ճյուղեր են գերակշռում։
Հիմնականում զարգացած են անասնապահությունը, հացահատիկի մշակությունը և կարտոֆիլի արտադրությունը։

6.Մարզում ինչպիսի՞ նշանավոր վայրեր գիտես։
Մարզում հայտնի պատմամշակութային վայրերից են Վահրամաբերդի ամրոցը, Մարմաշենի վանքը, Հառիճավանքը և Երերույքի տաճարը։

7.Ինչ առանձնահատկությամբ է աչքի ընկնում մարզը։
Շիրակի մարզը առանձնանում է իր ցուրտ ու ձնառատ կլիմայով։ Այն նաև հայտնի է հացահատիկի մեծ արտադրությամբ և բազմաթիվ պատմական հուշարձաններով։

Դասարանական հանր 12.3.2026

Դասարանական առաջադրանքներ՝ 368-ա,գ,ե,է; 369-ա,գ;370-ա,գ;371-ա,գ;372-ա,գ;

ա)2

գ)4

ե)0.5

է)✓3

ա)a2=a1+d=7

a3=a1+2d=12

a4=a1+3d=17

գ)a1=a2-d=-2-1.5=-3.5
a3=a1+2d=-3.5+3=-0.5
a4=a1+3d=-3.5+4.5=1

ա․a1=4
a2=10+4/2=7
d=10-7=3

գ)a4=6+8/2=7
d=8-7=1
a2=a3-d=5
a1=a2-d=4

ա․a1+5d=a6

գ․a4+6d=a10

ա․a1+4d+a1+9d=2a1+13d

գ․a1+6d+a1+7d-2a1-10d=3d

Չարենցի բանաստեղծություննե

Կարդացե՛ք Չարենցի բանաստեղծությունները և գրավոր վերլուծե՛ք ։ 

  • Ես իմ անուշ Հայաստանի
    Այս բանաստեղծությունը հայրենասիրական է այն արտահայտում է սերը Հայաստանի նկատմամբ։Բանաստեղծության հիմնական գաղափարն է՝ սիրել և չմոռանալ հայրենիքը։
  • Հայրենիքում
    Բանաստեղծության մեջ նկարագրվում է գեղեցիկ բնություն մասին։ Այդ բնության մեջ հեղինակը հիշում է սիրելի մարդուն։ Բնության պատկերները փոխանցում են նրա ներքին զգացմունքները միայնություն և հիշողություն։ Բանաստեղծության հիմնական իմաստը կարոտի ու սիրելիի հիշատակի ուժն է։
  • Տաղ անձնական
    Այս բանաստեղծության մեջ հեղինակը պատմում է, թե ոնց է գնում իր քաղաքից։ Նա հիշում է իր տունը, սիրելի մարդկանց և սիրելի տեղեր։ Ուրիշ քաղաքներում նա իրեն միայնակ էր զգում, որովհետև մարդիկ անծանոթ ու օտար էին։
  • Մորս համար գազել
    Բանաստեղծությունում ներկայացված է ծեր մայրը, որը նստած հիշում է իր հեռացած որդու մասին։ Նա տխուր է և մտածում է որտեղ է հիմա նրա տղան և ինչ է նրա հետ։ Մայրը կարոտում է տղաին։Բանաստեղծության հիմնական գաղափարը մոր սերն է կարոտն է և անկանգստությունն է իր տղաի հանդեպ։
  • Էլի գարուն կգա
    Բանաստեղծության մեջ հեղինակը ներկայացնում է կյանքի արագ անցնելու մասին։ Նա ասում է, որ մարդիկ փոխվում են, բայց բնությունն ու կյանքը շարունակում է գնալ նույն արագությամբ։ Բանաստեղծության հիմնական ասելիքը այն է, որ կյանքը անցնում է, իսկ աշխարհը շարունակում է ապրել իր արագությամբ։

Գործնական քերականություն

Աշխատանք դասարանում 

Մի հին ավանդություն կա հիմար գեղջուկի մասին, որին ուղարկում են կալվածատիրոջ տուն։ Տերը նրան ոչ միայն ներս է հրավիրում, այլև ապուր է առաջարկում, բայց հենց գեղջուկը ձեռքն է առնում  գդալը, տեսնում է, որ մի փոքրիկ օձ է լողում ափսեի մեջ։ Տիրոջը չվիրավորելու համար համենայն դեպս ուտում է ապուրը, իսկ մի քանի օր անց ծանր հիվանդանում է և ստիպված է լինում նորից գնալ տիրոջ տուն։ 

Տերը նորից նրան ներս է կանչում, ամենափոքր գավաթով դեղ պատրաստում, ապա տալիս գեղջուկին, ու հենց որ գեղջուկն ուզում է կում անել, նորից մի փոքրիկ օձ է տեսնում գավաթի մեջ։ Այս անգամ որոշում է չլռել և բարձրաձայն դժգոհում է, որ հենց օձի պատճառով է հիվանդացել նախորդ անգամ։ Տերը ծիծաղում է ու մատը տնկում առաստաղին, որից մի մեծ աղեղ էր կախված։

-Դու գավաթում ոչ թե օձ ես տեսնում, այլ աղեղի արտացոլումը,- ասում է նա,- ոչ մի օձ էլ չկա։ 

Գեղջուկը նորից նայում է գավաթի մեջ․ իհարկե, այնտեղ՝ գավաթի ներսում,  ոչ մի օձ էլ չկար, սովորական արտացոլանք էր։ Այդպես էլ առանց դեղը խմելու դուրս է գալիս կալվածատիրոջ տնից ու հաջորդ օրը կատարելապես առողջանում։ 

Մեր կամ շրջապատի վերաբերյալ սահմանափակ հայացքներն ու համոզմունքներն ընդունելով՝ մենք կուլ ենք տալիս երևակայական օձը։ Եվ այն միշտ իրական է, մինչև չհամոզվենք հակառակում։ 

1. Գեղջուկին բնութագրելիս հեղինակը ո՞ր բառն է օգտագործել։ 
Նրան բնութագրելիս հեղինակը օգտագործել է հիմա բառը։

2. Գրի՛ր գավաթ բառի հոմանիշը։ 

Բաժակ

3. Դո՛ւրս գրիր մեկ անորոշ դերանուն։ 

մի, միքանի

4. Տերը նորից նրան ներս է կանչում, փոքրիկ գավաթով դեղ պատրաստում, ապա տալիս գեղջուկին, ու հենց որ գեղջուկն ուզում է կում անել, նորից մի փոքրիկ օձ է տեսնում գավաթի մեջ։

Քանի՞ պարզ նախադասությունից է կազմված։ 

5

5. Այդ օրերին քաղաքն ապրում էր Շառլ Ազնավուրով։  Ի՞նչ պաշտոն է ունի Շառլ Ազնավուրով բառը։ 

Միջոցի անուղղակի խնդիր։

6.  Դո՛ւրս գրիր բարդ բառ։ 

Բարձրաձայն

7.Նախադասության անդամներից որի՞ շարահյուսական վերլուծության մեջ սխալ կա։ 

Մի հին ավանդություն կա հիմար գեղջուկի մասին, որին ուղարկում են կալվածատիրոջ տուն։

հին- որոշիչ

գեղջուկի մասին- միջոցի անուղղակի խնդիր

որին- ենթակա

ուղարկում են -ստորոգյալ

8. Դո՛ւրս գրիր կապ։ 

Մասին

9. Ինչո՞ւ գեղջուկը կերավ ապուրը։ 

Որպեսզի չվիրավորի տիրոջը։

10. Տեքստի ո՞ր բառը կարող է նշանակել հայացք /ոչ ուղիղ իմաստով/ ։

Համուզմունք

11. Դո՛ւրս գրիր ան արտաքին հոլովման ենթարկվող բառը։ 

Արտացոկ

12. Դո՛ւրս գրիր բացահայտիչ։ 

այնտեղ՝ գավաթի ներսում

13. Դո՛ւրս գրիր մեկ մակբայ։ 

ծանր հիվանդանում

14. Դո՛ւրս գրիր գերադրական աստիճանով դրված ածականը։

Ամենափոքր 

15. Դո՛ւրս գրիր զուգադիր շաղկապը։ 

ոչ թե այլ

16.   Հիմար գեղջուկը նորից նայում է գավաթի մեջ․ իհարկե, այնտեղ՝ գավաթի ներսում,  ոչ մի օձ էլ չկար, սովորական արտացոլանք էր։

Դո՛ւրս գրիր որոշիչը։ 

Հիմար