ընտրովի մաթեմ 22․10․2021
ընտրովի մաթեմատիկա 12․10․2021
ընտրովի մաթեմատիկա 14․9․2021
1․ Հետևյալ թվերը գրի՛ր կարգային գումարելիների գումարի
տեսքով․
67484 =60000+7000+400+80+4
35841=30000+5000+800+40+1
628841=600000+20000+8000+800+40+1
2․ Կատարի՛ր գումարումը և ստուգի՛ր հանումով
7124+1321=8445
Ստուգում
՝8445-1321=7124
+ —
3․ Կատարի՛ր բազմապատկում և ստուգի՛ր բաժանումով:
112 x 6=672
Ստուգում
՝672:112=6
x —
—
—
4. Կատարի՛ր մնացորդով բաժանումը, ապա ստուգիր ճիշտ ես
կատարել այն։
69:7=9 մն 6
— Ստուգում՝
9×7=63+6=69
5․ Ի՞նչ թիվ պետք է գումարել 101-ին, որպեսզի արդյունքը հավասար
լինի 258-ի և 49-ի գումարին։
258+49=307
307-101=206
6․Երկու արտերից ցորեն հավաքեցին․ առաջին արտից՝ 3200կգ,
երկրորդից՝ 8800կգ։ Ապա ամբողջ բերքը տարան սայլերով։ Քանի՞
սայլ պահանջվեց, եթե նրանցից յուրաքանչյուրում տեղավորվում էր
400կգ ցորեն։
8800+3200=12000
12000:400=300
7․ Բազմահարկ շենքում կա 64 բնակարան, իսկ նրա հարևանությամբ
գտնվող չորս միանման շենքերում՝ 144 բնակարան։ Բազմահարկ
շենքում որքանո՞վ ավելի բնակարան կա, քան հարևան շենքերից
յուրաքանչյուրում։
144:4=36
64-36=28
8․ Երկու ցանկապատ ներկելու համար անհրաժեշտ եղավ 25 աման
ներկ՝ յուրաքանչյուրում 3կգ։ Առաջին ցանկապատը ներկելու համար
օգտագործվեց 24կգ ներկ։ Քանի՞ կիլոգրամ ներկ օգտագործվեց
երկրորդ ցանկապատը ներկելու համար։
25×3=75
75-24=51
լուծում
10-6=4
1 կմ 200մ =1200 մ
1200։4=300
300 վ = 5 ր
33+3+3:3=37
բ) քառակուսիգ) վեցանկյունդ) շրջանե) ուղղանկյունԽորխե Բուկայ. «Չեմ կարողացել, չեմ կարողանում ու երբեք էլ չեմ կարողանա»։
Երբ ես փոքր էի, պաշտում էի կրկեսը, և կրկեսում ամենից շատ գազաններն էին ինձ դուր գալիս: Ինձ հատկապես փիղն էր գրավում, որը, ինչպես հետո իմացա, նաև մյուս երեխաների սիրելին էր:
Ներկայացման ժամանակ այդ հսկայական վայրի կենդանին ցուցադրում էր իր անասելի քաշը, ուժը, չափսերը… Բայց իր ելույթից հետո մինչև հաջորդ ելույթի սկիզբը նա շղթայված էր, շղթայի մի ծայրը կապված էր փղի ոտքին, իսկ մյուսը` գետնի մեջ խրված ցցին:
Այն ընդամենը փայտի մի կտոր էր, որ միայն մի քանի սանտիմետր էր խրված հողի մեջ: Չնայած շղթան հաստ էր և ամուր, ինձ համար ակնհայտ էր, որ այդպիսի կենդանին, որն ընդունակ է ծառեր արմատախիլ անելու, հեշտությամբ կարող էր այդ ցիցը հանել ու փախչել:
Ինձ համար հանելուկ էր մնացել` ի՞նչն էր նրան պահում, ինչո՞ւ նա չէր փախչում:
Երբ դեռ հինգ-վեց տարեկան էի, հավատում էի մեծահասակների իմաստնությանը: Չեմ հիշում` այս հարցերը ես տվեցի ուսուցչի՞ս, հայրիկի՞ս, թե՞ հորեղբորս: Նրանցից մեկն ինձ բացատրեց, թե փիղը չի փախչում, քանի որ վարժեցված է:
Այդ ժամանակ ես տվեցի միանգամայն ակնհայտ հարց. «Եթե փիղը վարժեցված է, էլ ինչո՞ւ են նրան շղթայում»:
Հիշում եմ, որ ոչ մի բավարար պատասխան չստացա: Ժամանակի ընթացքում մոռացա փղին էլ, նրա հետ կապված հարցերն էլ և այդ մասին հիշում էի միայն մարդկանց շրջապատում, ովքեր գոնե մեկ անգամ այդ հարցն իրենց տվել են:
Մի քանի տարի առաջ հայտնաբերեցի, որ, հուրախություն ինձ, բավականին խելացի մի մարդ գտել է հարցի պատասխանը` կրկեսային փիղը չի փախչում, որովհետև նա մանկուց կապված է նմանատիպ ցցի:
Աչքերս փակեցի և պատկերացրի ցցին կապված նորածին անպաշտպան փղին: Վստահ եմ, որ այն ժամանակ փղիկն ամբողջ ուժով ձգվել է` փորձելով ազատվել: Բայց, չնայած ջանքերին, ոչինչ չի ստացվել, քանի որ ցիցն այն ժամանակ բավականին ամուր է եղել:
Պատկերացնում էի, թե ինչպես է նա երեկոյան ուժասպառ ընկնում, իսկ առավոտյան փորձում նորից ու նորից… Մինչև, իր համար սարսափելի մի օր, նա հնազանդվել է իր ճակատագրին՝ ընդունելով սեփական անզորությունը:
Այդ հսկա և հզոր փիղը կրկեսից չի փախչում, քանի որ խեղճը կարծում է, թե չի կարող:
Նրա հիշողության մեջ մնացել է անզորության այն զգացողությունը, որն ապրել է ծնվելուց անմիջապես հետո:
Եվ ամենավատն այն է, որ այդ հիշողությանը նա երբեք չի կասկածում:
Նա այլևս երբեք չի փորձել իր ուժը կիրառել:
-Այսպիսին է կյանքը, Դեմիան: Բոլորս էլ ինչ-որ բանով նման ենք կրկեսի փղին. այս կյանքում մենք կապված ենք հարյուրավոր ցցերի, որոնք սահմանափակում են մեր ազատությունը:
Ապրում ենք` համարելով, որ «չենք կարող» անել բազում գործեր, ուղղակի, որովհետև, շատ վաղուց, երբ դեռ փոքր էինք, փորձել ենք ու չենք կարողացել:
Այն ժամանակ վարվել ենք այս փղի նման, մեր հիշողության մեջ գրանցել ենք այսպիսի հրահանգ. «Չեմ կարողացել, չեմ կարողանում և երբեք չեմ կարողանա»:
Մենք մեծացել ենք այս հրահանգով, որն ինքներս ենք մեզ տվել, և դրա համար էլ երբեք չենք փորձել ցիցը հանել:
Երբեմն, շղթայի ձայնը լսելիս, հայացք ենք ձգում ցցին և մտածում.
Չեմ կարողանում և երբեք էլ չեմ կարողանա:
…. Եվ միակ ձևը պարզելու, որ դու կարող ես ինչ-որ բանի հասնել, նոր փորձ անելն է, որի մեջ կներդնես քո ամբողջ ոգին:
Հարցեր և առաջադրանքներ:
Ինչի՞ մասին է պատմվածքը:
Փղի
Ի՞նչ է սովորեցնում այս ստեղծագործությունը:
Որ պիտի հասնես քո ուզծին
Նմա՞ն ես այդ փղիկին:
ոչ
Բառարանի օգնությամբ գտիր տրված բառերի հոմանիշները` հսկայական-մեծ, ամուր-պինդ , ակնհայտ-Ակներև, անասելի-անխոսելի, խելացի-Խելոք, ջանք-աշխատանք, բազում-Շատ:
606 հաշվիր ․
8մ 3սմ 11մ+0սմ 9մմ=8մ 23սմ 10 մմ․
1 կմ 300 մ +8 կմ 4 մ 30 սմ =9 կմ 304 մ 30սմ
1տ 3 ց 4 կմ + 10 տ 30 կմ = 11 տ 3 ց 34 կմ դղ
607
Գնացքը կայարանից դուրս եկավ ժամը 6։40-ին և տեղ հասավ նույն օրը ժամը 20։15-ին։Ինչքան ժամանակ էր գնացքը գտնվում ճանապարհին։
լուծում
20։15-6։40=13:35
612
Կատարեք գործողություն:
(796+160):956=1
(2234+22):24=94
(5795+55):234=25
(517+15):14=38
(16334-274):803=20
(1806-959):7=121
(9848-512):389=24
(1121-679):13=24
614. Թվանշաներով և համեմատման նշաններով գրեք․
երկու հարյուր երկուսը մեծ է հարյուրից․202>100
քառասունհինգը փոքր է ութ հարյուր քառասունյերկուսից․45>42
618Կառուցված շենքերից յուրաքանչյուր կա 8 բնակարան: Բոլոր բնակարանները երեքսանյականոց են. Այդ շենքերում սենյակների ընդանուր քանակը 720 է: Քանի շենք է կառուցված:
Լուծում
720:3=240
240:8=30
621. Առաջին տուփում տեղավորվում է երկրորդից 10-ով ավելի մատիտ, երրորդ տուփում տեղավորվում է 10 մատիտ, իսկ չորորդում երրորդից այնքանով ավելի, քանի մատիտ որ կա երկրորդ տուփում: Հավասար կլինեն արդյոք առաջին և չորորդ տուփերում տեղավորվող քանակները:
Լուծում
Պատ այո կարող է
597 Դեցիմետրերով և սանտիմետրերով արտահայիտիր
29 սմ-ը= 2դմ 9սմ
57 սմ-ը= 5 դմ 7 սմ
94 սմ-ը= 9 դմ 4 սմ
598
կիլովետրերով և մետրերով արտահայտիր
1837մ-ը =1 կմ 837մ
3809մ-ը =3 կմ 809 մ
18569 մ-ը = 18 կմ 569մ
601
արտակայտիր գրամներով
2 կգ =200գ
1կգ 50գ =1050գ
5ց =500000գ
6տ =6000000գ
3ց 18 կգ =31800գ
8տ 9ց 25 կգ =892500
606
հաշվիր
8ց 39 կգ+1տ 9ց 70կգ=2տ 9ց 9կգ
3 ժ 20ր 30 վ +50 ր 30 վ =4ժ 11 ր
8ժ 30վ-5ժ 15վ =3ժ 15 վ
608
Չբոսաշրջիկը արշավը սկսել են հունիսի 13-ին ժամը 12-ին և ճանապարհին են գտնվել 8 օր 19 ժ ։Ամսի քանիսին են նրանք հասել որոշված վայրը։
լուծում
13օր+8օր =21
12ժ+19ժ=31ժ
31-24=7ժ
21 օր 7 ժ
609
մի ձմերուկի զնգվածը 4 կգ 700 գ է մյուսը 2 անգամ ավելի։Որքան է երկու ձմերուկի զնագվածը։
լուծում
4 կգ 700 գ+4 կգ 700գ=9 կգ 400 գ
9 կգ 400 գ +4 կգ 700գ= 14 կգ 100 գ
Продолжите предложения, используя данные ниже слова.
Подберите антонимы к выделенным словам.
Продавать баранки; посадить цветок; войти в садик; забыть правило;
отдать книгу.
582
Ավազանը, որի տարողությունը 1000 լ է , սկսեցին ջուր լցնել։ Սկզբում 1 ժամում լցվում էր 110լ։ 5 ժ հետո ջրի հոսքը թուլացա և ացազանի մեջ 1 ժամում սկսեց լցվել 90լ ջուր։ Քանի ժամում լցվեց ավազանը։
լուծում
5×110=550
1000-550=450
450:90=5
5+5=10
583
խանութ են բերել 12000 կգ ձավար։1000 կգձավարը պարկերում է,իսկ մնացած արկղերի մեջ յուրաքանչյուրում 10կգ։Ձավարով լի քանի արկղ են բերել խանութ։
լուծում
1200-100=200
200:10=20
584
Սկահակում կար 8 տանձ և 11 խնձոր:Այնտեղից վերցրին 10 պտուղ :Սահակում մնաց գոնե 1 խնձոր:
լուծում
11-10=1 կմնա
574
հաշվիր թվային արտահայտությունների արժեքները և համեմատեք դրանք
731952։(2471-447)> 12892:(577+9)
294000:(2471-551)